3. “Thành Kim”
Sau khi về nước, việc đầu tiên mà Tadayoshi làm là thúc đẩy Mạc phủ nhập khẩu Người máy hơi nước từ Mỹ.
Mạc phủ đã chấp nhận lời đề nghị của Tadayoshi, đến nay vẫn là một điều khó hiểu bởi suy cho cùng Tadayoshi chỉ là một kẻ mang thân phận võ sĩ cấp thấp mà thôi. Nhưng lúc ấy Mạc phủ đã bị dồn đến đường cùng.
Năm 1867, Tadayoshi thành công sang Mỹ lần thứ hai. Lần này đi với tư cách trọng thần của Mạc phủ Takugawa. Tadayoshi được giao cho chức vụ Trưởng Quân đoàn Hơi nước Mạc phủ. Lúc bấy giờ, ở các lãnh địa hùng mạnh phía Tây đứng đầu là Saccho (1), và cả phía Mạc Phủ, việc thành lập các đội quân diễn ra liên tục. Và cái tên "Quân đoàn Hơi nước" hẳn cũng chỉ là một trong số đó mà thôi. Nhưng việc đó là chức vụ chính thức của Mạc phủ thì vẫn không thay đổi.
Tadayoshi đã tiến hành đàm phán với Công ty Motorol của Mỹ phất lên trong thời kỳ Nội chiến. Anh đã thành công trong việc mua được Người máy hơi nước, dù với cái giá cắt cổ.
Vào thời điểm đó, việc xuất khẩu Người máy hơi nước không được cho phép, vậy nên người ta đồn rằng giá của nó đã bao gồm số tiền cần thiết để làm họ thay đổi quyết định.
Từ góc nhìn của Tadayoshi, vì không phải túi tiền của mình bị tổn hại, nên giá cả không thành vấn đề. Dù sao thì mục tiêu của anh là bằng mọi cách để đưa được Người máy hơi nước về Nhật Bản.
Vì sao lại như vậy?
Khi Tadayoshi mang Hơi nước hình người loại có người lái tên "Star" về Nhật vào năm 1868, Mạc phủ lúc đó đã trao trả quyền lực và Chiến tranh Mậu Thìn đã bắt đầu (2).
Tại đây đã diễn ra một tội ác nghiêm trọng.
Tadayoshi đã lái Star (đáng ngạc nhiên là anh ta có thể điều khiển Star một cách thuần thục, đoán chắc rằng anh đã học được nó từ lúc Nội chiến Hoa Kỳ) và lẩn trốn ngay trong ngày anh về đến Nhật Bản.
Do sự sụp đổ của Mạc phủ, toàn bộ tài liệu về Tadayoshi và Người máy hơi nước đã bị thất lạc, và sau cuộc Duy Tân chẳng còn ai quan tâm đến vấn đề này nữa. Nói đúng hơn thì những còn người thuộc chính phủ mới còn chưa biết đến sự tồn tại của Người máy hơi nước.
*
* *
Khi Tadayoshi một lần nữa xuất hiện ở thế giới bên ngoài đã là vào năm thứ tư niên hiệu Minh Trị.
Năm đó ông hai mươi sáu tuổi.
Tadayoshi đã thành lập Thương hội Hơi nước Kanzaki (sau này là Công ty Công nghiệp nặng Kanzaki). Trong số các thành viên sáng lập ban đầu có Kato Shiro và Matsumoto Takao, là những người từng được Mạc phủ cử đi học tập kĩ thuật ở Âu Mỹ.
Tadayoshi quyết liệt quảng bá Người máy hơi nước của mình với tân chính phủ, hơn nữa còn rao bán nó với danh nghĩa là Người máy hơi nước do quốc nội sản xuất. Ông đã đi khắp nơi thuyết giảng về Người máy hơi nước và tính năng của nó, với vai trò là một loại vũ khí chiến tranh.
Sau cùng, Chính phủ vốn đã có khẩu hiệu "Phú quốc cường binh" nên cũng thuận đà chấp thuận việc này. Thương hội Hơi nước Kanzaki nhận được tiền trợ cấp hàng năm của Chính phủ và Tadayoshi đã mở rộng các công việc kinh doanh.
Năm 1872 (Minh Trị thứ năm), Người máy hơi nước đầu tiên do quốc nội tự sản xuất mang tên "Fuji” đã được làm xong, nhưng nó vẫn chưa hoàn thiện, và còn rất xa mới có thể được đưa vào sử dụng thực tế.
Mặc dù vậy, tình hình lúc này đã diễn biến thuận lợi đối với Tadayoshi. Người máy hơi nước từng bị Hoa Kỳ độc quyền, nay đã được tràn ra ngoài với số lượng lớn. Các quốc gia trên thế giới đều đổ xô đi phát triển Người máy với mục đích dùng nó để làm khí tài quân sự.
Giờ đây, đã không bất cứ điều gì có thể cản trở được sự nghiệp của Tadayoshi nữa.
Kể từ lúc "Fuji" được tạo ra, trải qua mười năm ròng, "Tenjin" được hoàn thành, nó được xem là nguyên mẫu của tất cả các loại Người máy hơi nước nội địa.
Bản thân Tenjin chưa một lần được triển khai vào trong thực chiến, nhưng nhờ nó mà người ta phát triển được một loạt các Người máy hơi nước quân dụng khác.
Trong khoảng mười năm này, Thương hội Kanzaki đã phát triển thành Công ty Cổ phần Công nghiệp nặng Kanzaki, các lĩnh vực kinh doanh được mở rộng tách ra thành nhiều công ty con, từ đó hình thành nên tập đoàn Tài phiệt Kanzaki.
Năm 1884 (năm Minh Trị thứ 16), Kanzaki Tadayoshi đã được ghi nhận là “Lập công lớn cho quốc gia”, ban thưởng tước vị Nam tước.
Kể từ ngày đó, gia tộc Kanzaki chính thức trở thành một phần trong tầng lớp của giới quý tộc.
------------
Chú thích:
(1) Saccho: Viết tắt của Satsuma và Choshu, 2 phiên bang đứng đầu liên minh chống Mạc phủ.
(2) Dưới áp lực của các cuộc nổi dậy ủng hộ Thiên hoàng và đuổi ngoại bang, Tướng quân cuối cùng của Mạc phủ là Yoshinobu đã trao trả lại quyền lực cho Thiên hoàng vào ngày 9/11/1867 (sự kiện Đại Chính Phụng Hoàn), nhằm giữ lại thế lực chính trị cho gia tộc Tokugawa. Nhưng phe Saccho vẫn không chấp nhận việc Mạc phủ còn nắm quyền dù đã trao trả lại trên lý thuyết, vì vậy họ đã khơi mào chiến tranh, sử gọi là Chiến tranh Mậu Thìn (Boshin War, 1868-1869). Kết quả là Chính quyền Mạc phủ hoàn toàn sụp đổ, quyền lực của Thiên hoàng được khôi phục tuyệt đối, mở đường cho cuộc Duy Tân Minh Trị đưa Nhật Bản thành cường quốc.
(3) Fuji (富士): Phú Sĩ
(4) Tenjin (天神): Thiên thần.
